“Ginmhilleadh: téarma maslaitheach”


Tuairim le ‘ancroiait‘ – foilsithe den chéad uair ar a blag féin – http://ancroiait.wordpress.com

 
Ginmhilleadh: mé a mhaslú, mé a mhaslú, mé a maxima mhaslú

Tá náire orm faoi mo theanga féin nuair a théim go dtí an bhfoclóir ag cuardú aistriúcháin ar ‘Abortion’ is níl tada ann ach ‘Ginmhilleadh.’ Níor chreid mé é nuair a chonaic mé é.

D’airigh mé ionsaithe ag an téarma, dúnmharú curtha i mo leith is mise ag dul ag scríobh faoi ‘Abortion’ mar cheart daonna. Bhí cumhacht fheargach na hEaglaise taobh thiar den téarma. Masla, masla, masla. Sin mar a bhuail an téarma ‘Ginmhilleadh’ mé.  Go láidir. Léim na litreacha ón leathanach ar Focal.ie agus chúisigh siad mé. Is ceangailte suas leis an masla sin, bhí náire.

460_0___30_0_0_0_0_0_wowmarching
Agóid ar son rogha i mBaile Átha Cliath

Ní fhéadfadh sé a bheith fíor, a cheap mé.  Cé a chum focal mar sin is cén fáth nach raibh téarma ar bith eile ann? Ag Focal.ie bíonn téarmaí nua-aoiseacha le fáil.

Céard sa diabhal a bhí an téarma seo ag déanamh ann? Ach, fan. Tá muid ag caint faoin teanga a tháinig chugainn ó na Bráithre Críostaithe is a leabhair gramadaí agus araile. Tá mé chomh cleachtaithe sin le teangachaí nua-aimseartha anois, ní le meon aigne a thagann díreach ón gCúistiúnacht Spáinneach, gur bhaineadh geit uafásach asam.

Is tá an téarma mícheart. Níl sa focal ‘Abort’ ach ‘Stopadh.’ Ach tá an téarma ‘Ginmhilleadh’ i bhfad, bhfad níos láidre is níos measa ná sin. Tá fearg agus déistin agus díbheirg na hEaglaise le sonrú ann.

Ní aistriúcháin atá sa téarma seo ach líomhain, breithiúnas agus lipéad damanta. Cuireann sé i gcuimhne na híomhánna a bhíonn ag na bunúsaithe is measa (lucht Iona agus a leitheidí): féatais clúdaithe le fuil á dtaispeáint acu le fíréan cráifeach don domhan mór is os comhair páiste na tíre freisin. Ach is cuma leo faoi na páistí a fheiceann íomhá mar sin mar dáiríre ní thuigeann siad soineantacht agus a thábhacht ar chor ar bith.

Tá athrú ag teastáil go géar uainn. Is téarma níos oiriúnaí. Chaith mé an cheist, ‘Cén bunúsaíoch freangtha de fhuathaitheoir ban a chum an focal ‘Ginmhilleadh? amach ar Tuitear le déanaí.  Is tháinig an freagra iontach seo ar ais chugham ó Paul Breen: ‘An sagart céanna a chum an aistriúcháin féintruailliú is dócha…’ Sin é. B’fhéidir nárbh é sagart a chum é i ndáiríre ach tagann an téarma ón dearcadh céanna a cháineann aon rud a bhaineann le gnéas.

A, Éireann! Ní bhfuair muid réidh le oidhreacht Dev agus na Bráithre Críostaithe fós inár dteanga atá truaillithe le faisisteachas. Ag féachaint ar an bhfocal ‘Ginmhilleadh’ mhothaigh mé ar aon leis na mná fadó a bhí cromtha le daonsmacht agus a séalta ollainn orthu mar chosaint is iad ag siúl na bóithre ag rá ‘Ochón agus ochón ó.’ Bhuel, sna scannáin ar aon nós. Ach bhí fulaingt ann is tá fós.

Dáiríre, ní fheicim mórán athrú sa tír leis an mbille nua. Cé nach raibh an focal ‘Abortion’ mar thideal ag an mbille, sin an focal a bhí i mbéal an phobail. Agus sa Ghaeilge ní raibh rogha againn mar ní raibh ach focal amháin sa bhfoclóir. Ha! Ní raibh rogha leis an bhfocal againn díreach mar nach raibh is nach bhfuil rogha ag mná na hÉireann faoi chéard is féidir leo a dhéanamh lena gcoirp féin. Fuaireamar ár oideachas i scoileanna Chaitliceacha agus mhúnlaigh siad muid. Caithfear fás suas inár meon aigne is sa teanga.

Tá masla sa téarma agus masla sa bhille a deireann le mná go gcaithfidh siad a bheith as a meabhair (go hoifigiúil) nó ag fáil bháis le rogha a bheith acu. Cé a thugann rogha do dhaoine atá as a meabhair? Níl ciall leis. Ní rogha é nuair atá duine ag fáil bháil. Gá atá ann. Is fós níl rogha ag mná na hÉireann is caithfidh siad éalú le náire mar is coir é ‘Críochnú’ (mo théarma ar Termination) sa tír fhaisisteach seo atá fós faoi bhrú na hEaglaise.

Taispeáineann ciapadh gnéasach Tom Barry ón oíche sinhttp://mergito.tumblr.com/post/55134539390 an fhadhb: fir a bheith ag ceapadh gur féidir leo a rogha rud a dhéanamh le saolta na mban is gan rogha ar bith ag na mná faoin ionsaí a dhéantar orthu.

[Mar eolas,  ‘Casg-breith’ atá ar ‘abortion’ i nGaeilge na hAlban – An Tuairisceoir]

19 de thuairimí ar ““Ginmhilleadh: téarma maslaitheach”

  1. Aisteach go leor nach bhfuil fadhb ar bith ag an scríobhneoir leis an gníomh féin, ach go bhfuil an fhadhb anseo ag baint leis an bhfocal a chuireann síos ar an gníomh.
    Céard a cheapann an scríobhneoir a tharlaíonn sa ghinmilleadh, mar sin?

    Má tá téarma nua de dhíth sa teanga, s’é ‘cognitive dissonance’.

  2. Is duine chine dhaonna é an babaí sa mbroinn i gcéim airithe lineach da shaol. Ar dtús, is fetus sa mbroinn é,Níos déanaí sa saol beidh sé ina leanbán sa seomra suite, agus ansin ina lapadán sa gcisteanach, agus ina páiste sa bpairc, agus lá amach anseo, is seandhuine sa gcarr é. Cén baint ag cén céim den fhás nó cén áit ina bhfuil sé lena luach mar duine den chine dhaonna agus a cheartanna nadurtha mar dhuine?

    Is iar-chaitliceach mé. Is aignóisteach mé. Agus tá mé ag rá leat nach bhfuil aon eolaíocht taobh thiar de do thuairim nach duine é an fetus sa mbroinn. Má tá tú ag iarraidh argóint ar son ginmhillte, na bí ag cur i gcéill go bhfuil tú ag argóint ar son ruda éigin eile ar fad ach ginmhilleadh.

    Agus mar bhean, cuireann sé isteach go mór ormsa nuair atá lucht na heite chlé ag iarraidh a rá nach bhfuil an ceart ag fir tuairim a bheith acu ar an ábhar. Tá an ceart acu tuairim a bheith acu agus é a chur in iúil.

  3. Tá an téarma ‘forcheannadh toirchis’ ann, is é le fáil ar focal.ie. Is é ‘ginmhilleadh’ an téarma a bhfuil glacadh leis áfach, más mian ‘forcheannadh’ toirchis a chur ina áit, lean ort is scaip é ach os rud go nglactar leis, níor chóir smaoineamh air mar mhasla chomh mór sin. Is iomaí téarma i ngach teanga a bhfuil a leithéid le feiscint iontu, ní imíonn siad as de bharr gearán amháin áfach. Úsáid pé téarma is tiocfaidh sin isteach, seans.

    1. Haigh, Murchadh,
      Maith agat as freagra a thabhairt.
      B’fhearr liom Críochnú ar Termination, Scoir nó Stopadh ar Abortion agus Rogha mar an téarma is fearr ag déanamh caint ar an ábhar seo. Ní thaitníonn ‘forcheannadh toircis’ liom ar chor ar bith.
      Tuigim go n-athraíonn teangachaí agus go bhfuil cumhacht againn sa phróiseas sin. Ach má tá téarma an-mhaisleach ar fad agus ní aithníonn daoine é sin, caithfear labhairt amach.
      I SAM bhí orthu ana-chuid oibre a chuir isteach san bhfeachtas Drop the i-word http://colorlines.com/droptheiword/ ach d’éirigh go maith leo. Is fiú é.

  4. Maith agat as é a léamh agus as do fhreagra, a aprilkmccabe.

    Níl tada sa Bhíobla ag rá go bhfuil rogha mícheart má táimid ag caint faoi chreideamh http://emerald7tfb.wordpress.com/2011/05/22/abortion-and-judeo-christian-religion/ Ní bhíonn babaí sa mbroinn. Cinnte nuair atá ‘leanbán sa seomra suite’ is duine é. Níl aon argóint ansin.

    Maidir le eolaíocht, tá dlíthe bunaithe ar eolaíocht i bhfeidhm san EU. Is iad sna tíortha ina bhfuil cumhacht fós ag an Eaglais Chaitliceach amháin nach bhfuil fáil ar rogha ag mná http://www.hliireland.ie/european_abortion_legislation.html cé nach bhfuair an Eaglais a dearcadh ón mBíobla.

    Nílim “ag iarraidh argóint ar son ginmhillte.” Táim ag diúltú an téarma ar fad mar mhasla uafásach. Creidim go bhfuil sé náireach go gcaithfidh mná na hÉireann dul go Sasana chuile bhliain mar níl na hoispidéil sa tír seo in ann cabhrú leo.

    Tuigim le do théarma “lucht na heite chlé” go bhfuil seans mhaith nach n-aontóimid ar seo. Cinnte is beag mheas atá agat ar smaointe liobrálaithe leis an téarma sin. Agus sin do rogha.

    Tá an ceart ag fir tuairim a bheith acu ar an ábhar is ag mná freisin. Ach níl an ceart ag daoine a rá linn nach bhfuil rogha againn. I dtíotha a thuigeann cearta daonna, tá rogha acu. Tá súil agam go dtiocfaidh bille nua agus dearcadh nua agus cearta daonna agus meas do mná go dtí an tír seo go tapaidh mar táimid ag fanacht le rogha le fada an lá anois.

    1. Níl muid ag caint faoin ‘gcreideamh’. Is Agnóisí mé.
      Is Libertarian mé chomh maith. Mar sin, tá an-mheas agam ar smaointe fíor-liobrálacha. Tá fíorliobralaaithe nó liobrálaithe claisiceach ar son ceartanna nadurtha chuile dhuine. DAS Tá na liobrálaithe clasaiceach sin ar dheis an speictrim ar nos Libertarians. Agus tá daoine inár measc a bhíonns ar son an ghinmhillte agus in aghaidh agus a cheapanns go bhfuil sé ceart i gcasanna atá baol don mháthair nó thar éis éigniú …agus daoine nach bhfuil cinnte fós.

      >>>>Tá an ceart ag fir tuairim a bheith acu ar an ábhar is ag mná freisin. Ach níl an ceart ag daoine a rá linn nach bhfuil rogha againn. I dtíotha a thuigeann cearta daonna, tá rogh>>>

      Aontaím le Evelyn. Ar léigh tú an méid atá scríofa agat thuas?

      Tá beirt ann. Agus tá na daoine in aghaidh an ghinmhillte mar chosc beireatas ag iarraidh na ceartanna nadurtha an bhabaí a chosaint.

      Cibe ar bith, níl an tearma maslach agus tá sé cruinn.

  5. Tá fadh ag an dlí le chuile rogha, sa chás seo nuair atá bás i gceist le do rogha.
    Ceapaim féin go bhfuil an téarma oiriúnach, go háirithe más ag caint faoi ginmhileadh sna tíortha eile, áit a mbíonn an gníomh ag milleadh an beo gan bhreth agus an ghin chomh maith. In Éireann táimid ag súil nach mbeidh sin i gceist leis a mbile áirithe seo sin an fáth gur úsáideann an bile “termination” seachas “abortion”.

  6. Féir plé, a Chiaráin. Nasc iontach. An fhadhb atá agam le foirceannadh is go bhfuil sé ró-ghar i bhfuaim le foirceanna agus cuireann sé sin crochadáin cótaí i gcuimhne do dhaoine. Níl gá leis an dara fhocal ‘toirchis.’ Tuigtear ón gcómhthéasc céard atá i gceist.

    1. Mar a dhúirt mé cheana, is féidir le Libertarians a bheith ar son nó in aghaidh an ghinmhillte. Tá sé níos cásta ná an ceart atá ag daoine cibé ceard a dhéanamh lena gcolainní féin i gcasanna eile. Tá beirt ann.

      Ar ndóigh, níor thug mé tuairim pearsanta ar ghinmhilleadh fós. Tá fadhb agam leatsa agus thú ag iarraidh an fhocail a athrú mar nach bhfuil tú ag iarraidh caint faoi ceard atá sibh ag iarraidh a dhéanamh i ndáiríre. Tá fadhb agam leis an ollsmachtachas atá ag teacht tríd an teachtaireacht a scríobh tú maidir le cé atá in ann tuairim a bheith acu. Ní cuimhin liom an toghchán inar chaith muid vóta ar bith chun thusa ná bean eile na heite chlé ar bith a cheapadh i do Nazi sin. Agus tá mé tinn tuirseach de mhná na heite chlé ag iarraidh labhairt ar son chuile ceann againn. Níl aon cheart agaibh, níl muid inár gcollective. Labhair amach ar do shon féin amháin. Tá fadbh agam freisin leis an easpa loighce

      Ach maidir le mo thuairimí pearsanta ar an nginnmhilleadh é féin..Sílim gur cheart an cinneadh a dhéanamh go háitiúil. Sílim nach bhfuil sé ceart mura bhfuil sibh ag íoc as duit féin nó trí carthanach toilteanach.Sílim nach bhfuil sé ceart babaí a mharú ariamh atá in ann maireachtáil taobh amuigh den bhroinn, agus ba cheart don ‘rialtas’ an babaí a chosaint sa gcás sin. Mar sin, thar éis 5 mhí, níl an cheart agat ”ginmhilleadh” a bheith agat. Induction, b’fhéidir. Sílim i gcasanna a bheadh an mháthair i mbaol nó nach raibh rogha aici (éigniú), tá an cheart aici ginmhilleadh a fháil.

      Aontaím chomh maith nach bhfuil sé ceart ná cóir ceartanna an bhabaí a sharú agus ginmhilleadh a úsáid mar cosc bearatais. Bhí roghanna ag an mbean roimhe sin cosc bearatais a úsáid nó gan an ghníomh a dhéanamh agus craiceann a bhualadh leis an bhfear. Tá sé cosúil i mo thuairim féin le burglar agus aoi. Ní mar an gcéanna iad. Ach cé go gcreidim nach bhfuil sé ceart ná cóir ginmhilleadh a úsáid mar cosc bearatais..

      níl aon fhonn orm mná atá ag iarraidh é sin a dhéanamh a stopadh ná iad a cosaint ó na Kermit Gosnells. Is iad mná na heite chlé nach bhfuil in ann aire a thabhairt dóibh féin agus i gcónaí ar welfare atá ag iarraidh réiteach éasca agus tapaigh a fháil. Mná le hIQ scór an-iseal nach bhfuil in ann srian a chur orthu féin ná smaoineamh cupla noimeád ar aghaidh chun cosc bearatis a úsáid. Is iad mná na heite chlé a bhí ag screadaíl cosúil le hainmhí i dTexas gan meas madra acu ar dhuine ar bith eile, agus ag iarraidh cac agus tampon-anna caite a chaitheamh ag daoine nach n-aontaíonn leo. Nó na hainmhí atá i mbun c/iréibe in Oakland.

      Má tá sibh ag iarraidh ginmhilleadh a fháil, ní bheadh sé ro-chliste dúinn sibh a stopadh. Tá mé ar do thaobhsa.

  7. Mar a dhúirt mé cheana, is féidir le Libertarians a bheith ar son nó in aghaidh an ghinmhillte. Tá sé níos cásta ná an ceart atá ag daoine cibé ceard a dhéanamh lena gcolainní féin i gcasanna eile. Tá beirt ann.

    Ar ndóigh, níor thug mé tuairim pearsanta ar ghinmhilleadh fós. Tá fadhb agam leatsa agus thú ag iarraidh an fhocail a athrú mar nach bhfuil tú ag iarraidh caint faoi ceard atá sibh ag iarraidh a dhéanamh i ndáiríre. Tá fadhb agam leis an ollsmachtachas atá ag teacht tríd an teachtaireacht a scríobh tú maidir le cé atá in ann tuairim a bheith acu. Ní cuimhin liom an toghchán inar chaith muid vóta ar bith chun thusa a cheapadh i do Nazi sin. Agus tá mé tinn tuirseach de mhná na heite chlé ag iarraidh labhairt ar son chuile ceann againn. Níl aon cheart agaibh, níl muid inár gcollective. Labhair amach ar do shon féin amháin.

    Ach maidir le mo thuairimí pearsanta ar an nginnmhilleadh é féin..Sílim gur cheart an cinneadh a dhéanamh go háitiúil. Sílim nach bhfuil sé ceart mura bhfuil sibh ag íoc as duit féin nó trí carthanach toilteanach.Sílim nach bhfuil sé ceart babaí a mharú ariamh atá in ann maireachtáil taobh amuigh den bhroinn. Ceart agat induction a fháil, b’fhéidir. Sílim i gcasanna a bheadh an mháthair i mbaol nó nach raibh rogha aici (éigniú), tá an cheart aici ginmhilleadh a fháil.

    Aontaím chomh maith nach bhfuil sé ceart ná cóir ceartanna an bhabaí a sharú agus ginmhilleadh a úsáid mar cosc bearatais. Bhí roghanna ag an mbean roimhe sin cosc bearatais a úsáid nó gan an ghníomh a dhéanamh. Ní mar an gcéanna iad burglar agus aoi. Ach cé go gcreidim nach bhfuil sé ceart ná cóir ginmhilleadh a úsáid mar cosc bearatais..

    níl aon fhonn orm mná atá ag iarraidh é sin a dhéanamh a stopadh ná iad a cosaint ó na Kermit Gosnells. Is iad mná na heite chlé nach bhfuil in ann aire a thabhairt dóibh féin agus i gcónaí ar welfare atá ag iarraidh réiteach éasca agus tapaigh a fháil. Mná le hIQ scór an-iseal nach bhfuil in ann srian a chur orthu féin ná smaoineamh cupla noimeád ar aghaidh chun cosc bearatis a úsáid. Is iad na mná a bhí ag screadaíl cosúil le hainmhí i dTexas gan meas madra acu ar dhuine ar bith eile, agus ag iarraidh cac agus tamp0n-anna caite a chaitheamh ag daoine nach n-aontaíonn leo.

    Tá mé sásta sibh a ligint.

  8. Brón orm faoi sin. Shíl mé ar dtús go raibh rud éigin luaite agam nach raibh raibh cead agam a lua anseo. Mar go raibh sé sa gClipboard, d’athraigh mé é.

    Nuair nach raibh sé ann an dara uair, shíl mé go raibh sé cosctha ag an gcinsire! Tá áthas orm nach raibh. : )

  9. Nib

    Ní féidir liom glacadh leis go gcreideann duine. ancroíait, gur ceart daonna é deireadh a chur le saol duine eile. Croí Áit bfhéidir – croí crua cinnte.
    An té a chum an focal ginmhilleadh mar leagan Ghaeilge ar abortion, bhí an cheart aige nó aici

    1. Sin é go díreach, igaeilge. GRMA.
      Chum an duine an téarma seo le cur in iúl gur duine le croí crua amháin a dhéanfadh rud mar sin. Sin an masla.
      Díreach an pointe a bhí mé ag iarraidh a dhéanamh. Agus chomh cruinn agat! Is masla é.
      Ní aistriúcháin ar an bhfocal Abort. Bhí ráiteas láidir i gceist ann.
      Croí ait (ní áit é) agamsa? B’fhéidir. Croí crua? An é sin atá tú ag rá liom mar ba mhaith liom aistriúcháin níos oiriúnaí?

      1. Is téarma cruinn é. Níl an locht ar chuile dhuine eile nach bhfuil tú ag iarraidh adhmháil gur ginmhilleadh é. Sin é an téarma a bhím féin ag baint úsáid as.

        Ach más mian leat, is féidir leat féin úsáid a bhaint as téarma eile. Tabhair Bob air mas mian leat. Cé atá do do stopadh?

Freagra

Líon amach do chuid faisnéise thíos nó cliceáil ar dheilbhín le logáil isteach:

Lógó WordPress.com

Is le do chuntas WordPress.com atá tú ag freagairt. Logáil Amach /  Athrú )

Peictiúr Twitter

Is le do chuntas Twitter atá tú ag freagairt. Logáil Amach /  Athrú )

Pictiúr Facebook

Is le do chuntas Facebook atá tú ag freagairt. Logáil Amach /  Athrú )

Ceangal le %s